RSS

Category Archives: ეკოპრობლემა

ჰესები – ინვესტიცია თუ საფრთხე

ოლიკო ცისკარიშვილი

მეორე ნაწილი

ნენსკრა

სვანეთში, სოფელ ჭუბერში 2018 წლის 6 ივლისს, ძლიერი წვიმის შედეგად, მთა ჩამოიშალა და მდინარე ნენსკრა დააგუბა. დაგუბებულმა წყალმა მეწყრისგან ჩაკეტილი კალაპოტი გაარღვია. ადიდებულმა ნენსკრამ მდინარის პირას მდებარე ნაგებობები და სახლები წაიღო. მთლიანად დაანგრია მდინარეზე არსებული ხიდები. გარესამყაროს არის მოწყვეტილი ჭუბერის ხეობა და 10-ზე მეტი სოფელი. წყალი სოფელ ჭუბერში სამანქანო გზაზეც მოედინებოდა, წაიღო გზებიც… ჭუბერში მაშინდელი მესტიის მუნიციპალიტეტის მერის წარმომადგენლის ნინო ვიბლიანის ინფორმაციით, ადგილობრივებმა საცხოვრებელი სახლები დროულად დატოვეს და მსხვერპლი არ არის. ჭუბერის მცხოვრებლები ავრცელებენ ინფორმაციას, რომ ასეთი მასშტაბის სტიქია ჭუბერის ხეობაში ნენსკრა ჰესის მშენებლობამ გამოიწვია, გარემოს დამცველებიც ასე ფიქრობენ, რადგან ჰესის მშნებელობას შეეწირა უამრავი ხე-ტყე, რასაც ბუნებრივი კატასტროფების გაზრდის რისკი მოჰყვა. თუმცა ჰესის მშენებლები და მესტიის მუნიციპალიტეტის წარმომადგენლები  სხვა აზრზე არიან. ნენკრა ჰესის მშენებლობა კვლავ დღის წესრიგშია. Read the rest of this entry »

Advertisements
 

ჰესები – ინვესტიცია თუ საფრთხე

ნაწილი პირველი

ოლიკო ცისკარიშვილი

რამდენიმე კვირის წინ, გარემოსდამცველ ორგანიზაციების ვებ-გვერდზე წავიკითხე, რომ სომხეთმა შეწყვიტა მცირე ჰესების მშენებლობა. ცოტა ხნის წინ, კი სომხეთში ვიზიტისას, კოლეგებთან პირადად გადავამოწმე ინფორმაცია, მათაც დამიდასტურეს და დაამატეს, ჰესები იმდენად დიდ ზიანს აყენებენ გარემოს, რომ მთავრობამ გადაწვიტა, ჰესების მშენებლობა აეკრძალა.

საქართველოში, კი კიდევ მინიმუმ ასი ჰესის მშენებლობა იგეგმება და ხელისუფლების წარმომადგენლები ირწმუნებიან, რომ სწორედ, ჰესების მშენებლობის წყალობით, დაძლევს საქართველო ეკონომიკრ კრიზისს. თუმცა ამას არ ეთანხმებიან გარემოსდამცველები. საქართველოში, დღეისათვის 35,204 ოჯახია რეგისტრირებული, რომლებიც ბუნებრივი სტიქიის საშიშროების ზონაში ცხოვრობენ, მათგან 11,000 ექვემდებარება უსაფრთხო ადგილას განსახლებას, ამას კი ემატება ჰესების მშენებლობით გამოწვეული სტიქიკური მოვლენების გააქტიურება და ამ მოსახლეობის უფრო მეტად საფრთხეში ჩაგდება.

ჯერ კიდევ, 2012 წელს ხელისუფლების წარმომადგენლები აცხადებდნენ, რომ საქართველოში, ჰესები უნდა აშენდეს, მათ შორის გიგანტური ჰესები, როგორიცაა ხუდონის ჰესი, ნენსკრას ჰესი, ნამახვანის ჰესების კასკადი, ჭოროხის ჰესების კასკადი, აჭარისწყლის ჰესების კასკადი,  დარიალჰესი. მათგან ორი უკანასკნელი აშენდა და გარემოს დამცველთა პროგნოზიც გამართლდა. Read the rest of this entry »

 

საბერძნეთში, ხანძარს 70-ზე მეტი ადამიანი ემსხვერპლა

საბერძნეთში, ძლიერ ხანძარს 70-ზე მეტი ადამიანი ემსხვერპლა, დაშავებულია 200-ზე მეტი ადამიანი,

ხანძარი გაჩნდა, ათენის მახლობლად, პოპულარულ კურორტებზე. დაღუპულთა შორის არიან ბავშვებიც. დაიწვა ტყეები, სახლები, ავტომობილები, ადამიანები ხანძარს ზღვაში შესვლით ემალებოდნენ… Read the rest of this entry »

 

ლაოსში მშენებარე ჰესის კაშხალი გაირღვა

23 ივლისის საღამოს, ლაოსში მშენებარე ჰესის კაშხალი გაირღვა. შედეგად, დროის მოკლე პერიოდში 5 მლრდ კუბ.მეტრი მოცულობის წყალი გამოთავისუფლდა და წალეკა ექვსი სოფელი. წინასწარი მონაცემებით, დაღუპულია 100-ზე მეტი, დაკარგულია ასობით და საცხოვრებლის გარეშე დარჩა 6.600 ადამიანი. ჰესის მშენებელი კომპანიის სპიკერი აცხადებს, რომ რეზერვუარში წყლის მატება და კაშხლის გარღვევა ძლიერმა წვიმამ გამოიწვია. Read the rest of this entry »

 

კიდევ ერთი “არა ჰესებს” – ქვემო სვანეთის მოსახლეობა ჰესების წინააღმდეგ

ოლიკო ცისკარიშვილი

საქართველოს ულამაზეს კუთხეში, ქვემო სვანეთში, კიდევ ერთი ჰესის მშენებლობა იგეგმება, ჩვენი სტუმრობის დროს, ლენტეხელები, ცაგერში შემოსულ ტექნიკის გამო, შეშფოთებას გამოთქვამდნენ და უკვე თბილისში ჩამოსულებმა გავიგეთ, რომ ლენტეხელებს ჰესის მშენებლობის წინააღმდეგ, შიმშილობა დაუწყიათ.

როგორც დაგეგმილია ჰესი „ხელედურა 3“-ის მშენებლობის სამუშაოები უნდა აწარმოოს შპს „ხელედურა ენერჯიმ“ და ექსპლუატაციის პროექტი შეადგინა შპს „გამა კონსტალგინმა.“ მათივე მტკიცებით, პროექტი ქვეყნისთვის მნიშვნელოვანია. პროექტის მიხედვით, მდ. ხელედურაზე აშენდება „დამბა ერთი“, რომლიდანაც მდინარე გვირაბის საშუალებით, (გვირაბის სიგრძე იქნება 3236 მეტრი, სიგანე კი 4,85 სმ, სიმაღლე 4.25 მ.) შეუერთდება მდინარე დევაშს. პროექტის მიხედვით, ხელედურაზე ჩამომდინარე წყლის ნახევარი დარჩება და დანარჩენი გვირაბში გავა. გვირაბის გაყვანისას მოხდება აფეთქებითი სამუშაოებიც, რომელიც უამრავ პრობლემას წარმოშობს. მათ შორის სასმელი წყლის დაკარგვა, ასევე საცოხვრებელი სახლების დაზიანება, ქვათაცვენა და ა.შ. Read the rest of this entry »

 

ტყის ჭრაზე სანქციები აუცილებელია

ნინო ალბუთაშვილი

„გლობალ ფორესტ ვოჩი“, საქართველოში, ტყეებში არსებულ მდგომარეობას 2001 წლიდან იკვლევს. ორგანიზაციის მონაცემებით, ამ პერიოდიდან მოყოლებული, ქვეყნის მასშტაბით 8917 ჰექტარი ტყეა გაჩეხილი. არც ისე სახარბიელო მდგომარეობაა ამ კუთხით თბილისში. დედაქალაქში ხე-ტყის ჭრა ძირითადად,  ეკონომიკური განვითარების ხარჯზე ხდება. გასულ წელს საზოგადოების საპროტესტო აქციების მიზეზი გახდა ყაზბეგის გამზირზე სახლის მშენებლობის დაწყებასთან დაკავშირებული ხეების ჩეხვის ფაქტი. შპს „ორბი ჯგუფი  თბილის“-ის მიერ გაიჩეხა 44 ჯანმრთელი ხე.  არასამთავრობო ორგანიზაცია IDFI- შეისწავლა ხეების ჭრის სტატისტიკა და ეკონომიკურ მოგებასთან მისი კავშირი. მათ  მიერ გავრცელებული ინფორმაციის მიხედვით, 2016 წელს თბილისის მერიის ნებართვით მოჭრილ ხეებს შორის, წინა წლებთან შედარებით, მინიმუმ 5-ჯერ მეტ ხეს მიენიჭა დაზიანებულის სტატუსი.  2013 წლიდან 2016 წლის 16 აგვისტომდე სულ 583 ნებართვა გაიცა 3,552 ხის მოჭრაზე, საიდანაც დაავადებული იყო 827 ხე.  სწორედ, ეს გარემოება აჩენს კითხვას, თუ რამდენად კეთილსინდისიერად ხდება დედაქალაქში ხეებისთვის დაზიანებულის სტატუსის მინიჭება. Read the rest of this entry »

 

საქართველოში, ტყის საფარი, გაუთავებელი ჭრების გამო, შემცირებულია

ნინო ალბუთაშვილი

მსოფლიოში ტყე ფასდაუდებელ ბუნებრივ სიმდიდრედ ითვლება, რომელსაც ცოცხალი ორგანიზმებისთვის სასიცოცხლო მნიშვნელობა აქვს. ტყის საფარი დედამიწის ზედაპირის 30% მოიცავს. საქართველოში, ტყეს, ქვეყნის საერთო ტერიტორიის დაახლოებით 40 % უკავია. ბიოსფეროში ტყე უმნიშვნელოვანესი ფაქტორია, გავლენას ახდენს ჟანგბადის და ნახშირბადის ბალანსზე, ასუფთავებს ჰაერს, არეგულირებს წყლის ნაკადებს, იცავს ნიადაგს ეროზიისგან, მოკლედ რომ ვთქვათ, თითოეული ადამიანისთვის ჯანსაღი სიცოცხლის, ჯანმრთელობისა და სიმშვიდის ხელშემწყობია.

Read the rest of this entry »